Motivasyon, Spor
Yorum Yapın

Omurganıza Sahip Çıkın!

LIV Hospital Ortopedi ve Travmatoloji Departmanı Başkanı ve Liv Omurga Kliniği sorumlusu Doç. Dr. Çağatay Öztürk ile omurga sağlığını, pilatesi ve yaz yaklaşırken zayıflamayı konuştuk. Omurga bozukluğu olsun olmasın herkesin pilates yapabileceğini, yoganın da pilates kadar etkili olduğunu, bel ve boyun fıtıklarının nasıl tetiklendiğini, bu durumda ne yapmak gerektiğini ve en önemlisi çocuklarımızın omurga sağlığını korumak için ne yapmamız gerektiğini  anlattı. 

Keyifli okumalar & mutlu pazarlar

ÇağatayÖztürk_foto1Size en çok merak ettiğim soruyu sormak istiyorum, önce. Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı olarak hastalarınızın reçetesine pilates yazdınız mı? Yoksa bu reçeteye yazma işi bir şehir efsanesi mi? Sadece öneriyor musunuz?

Ortopedi ve Travmatoloji uzmanıyım. Ama esas uzmanlık alanım omurga hastalıkları. Cerrahi tedavi gerektirmeyen birçok omurga deformitesi ve dejeneratif hastalıkları olan hastalarıma rutin olarak pilates ve yüzme öneriyorum.

Meslek hayatınıza ne zaman başladınız, uzmanlık alanınızdan bahsedebilir misiniz?

1997 yılında Hacettepe Tıp Fakültesinden mezun oldum. 1997-1999 yılları arasında Zonguldak Türkali köyü sağlık ocağında mecburi görevimi tamamladım. Ortopedi ve Travmatoloji ihtisasımı 1999-2004 yılları arasında Uludağ Üniversitesi’nde gerçekleştirdim. 2004 yılında Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı olarak Şişli Florence Nightingale Hastanesinde göreve başladım. Nisan 2012 yılında Doçent oldum. Çoğunluğu omurga cerrahisi alanında olmak üzere 100’ün üzerinde uluslararası yayın ve kitap çalışmalarım bulunuyor. Nisan 2015 itibari ile Liv Hospital’da görevime devam ediyorum. Şu an Liv Hospital Ortopedi ve Travmatoloji departman başkanlığı ve Liv Omurga Kliniği sorumlusuyum. Omurganın, yani boyun, sırt, belde ve kuyruk sokumu kemiğinden oluşan omurganın her türlü hastalığının cerrahi ve cerrahi olmayan tedavileriyle uğraşıyorum.

Ülkemizde Nöromonitörizasyon sistemini kullanan sayılı doktorlardan birisiniz.       Nöromonitörizasyon sistemini anlatabilir misiniz biraz?

Nöromonitörizasyon basitçe ve tam olarak şudur; bilirsiniz Türk filmlerinde ameliyatlarda kalp atışlarını gösteren ekranlar vardır. O ekranda hastanın kalp atışlarını görürsünüz. Nöromonitörizasyon da buna benzer bir sistem, ekranı var ve başında bir teknisyeni var. Hastanın kaslarına yerleştirilen birçok elektrotlar var. Bu elektrotlardan çok küçük voltajlarda hastalara elektrik veriliyor. Normalde olması gereken kasa, elektrik verdiğinizde kastan sinire gidiyor, mesela bacaktaki sinire, bacaktan omuriliğe, omurilikten beyine gidiyor. Beyinde bu algılanıyor, ters bir cevap veriliyor beyinden, o tekrar omurilikten aşağı geliyor, bacağa ulaşıyor. Bacaktaki kas kasılıyor. Tabi bütün bu şey saniyenin onda biri gibi bir hızla gerçekleşiyor. Şimdi siz, omurga cerrahisi yaparken omuriliğe herhangi bir zarar verdiyseniz, bu elektrik akımının gidip gelme hızında bir problem oluyor. Ya yavaşlıyor ya da gidip hiç gelmiyor. O zaman siz bunu ekranda görüyorsunuz ve bir problem olduğunu anlıyorsunuz. Bu omuriliğin her katı için, her sinir için ayrı ayrı elektrotlar kullanılarak yapılan bir sistem. Oldukça da doğru sonuçları veren, pozitiflik oranı yüzde 97 – 98 olan bir sistem. Anestezi ile çok etkili, çünkü anestezi dediğimiz şey kasların felç olması demektir. Çok derin anestezi olmaması gerekir. Bu nöromonitör teknisyeni de anestezi doktoru ile çok sıkı bir iletişim gerekir.

Hastalarınız size en çok hangi şikayetle geliyor?

En sık yakınma tabii ki bel ve boyun ağrıları. Günümüz çalışma hayatında insanlar gittikçe daha az zamanlarını bel ve boyun sağlığına ayırıyorlar ve sorunlar kaçınılmaz olarak karşımıza çıkıyor. İkinci sıklıkla gördüğümüz skolyoz ve kifoz dediğimiz omurganın yana ve öne doğru olan eğrilikleri.

Spor sakatlanmaları konusunda ne düşünüyorsunuz? Profesyonel sporcuların yarış ya da maç hazırlıkları esnasında yaşadıkları sakatlanmalara neler sebep oluyor?

Profesyonel sporcuların mutlaka ve mutlaka müsabaka öncesi çok iyi hazırlanmaları gerekir. Hekim, fizyoterapist ve diğer yardımcı sağlık personellerinin bu konuda uyum içinde çalışmaları şarttır. Spor müsabakaları çok ciddi efor gerektiren, kasların ve hareket sisteminin oldukça zorlandığı olaylarıdır. Bir de sporcuların bu işten para kazandıklarını ve hayatlarını devam ettirdiklerini düşünürsek olayın önemini çok daha iyi anlayabiliriz.

Sakatlanmaları önlemek için ne yapmalı? Hangi sporlardan kaçınmalı, hangilerini yapmalı?

Kişinin ruhsal ve fiziksel kapasitelerine göre yapılması gereken sporlar değişkenlik gösterir. Ciddi bel ve boyun problemleri olan kişilerde mesela agresif kontak sporlarından kaçınmak gerekir. Kişiye özel spor programı diyorum ben buna. Sevindirici olan şu ki bu konuda bilinç düzeyi toplumumuzda giderek artıyor ve gelecekte kişiye özel spor programı tasarlaması ciddi bir sektör haline gelecek ve bu durumdan herkes fayda görecek.

ÇağatayÖztürk_foto2Omurga bozuklukları nasıl oluşuyor? Doğuştan mı sonradan mı? Fazla kilo etkili oluyor mu?

Hepsinin etkisi var. Doğuştan olan bozukluklar zamanında farkedilip düzeltilebiliyor. Ama büyük çoğunluk omurgayı yanlış kullanmaya ve gerekli sağlıklı spor yapmamaya bağlı gelişen sonradan kazanılmış bozukluklar.

Pilates gerçekten faydalı mı omurga bozukluklarına?

Omurga rahatsızlığı olsun olmasın kışın hamlayan vücudu en güzel esnetme ve fit kalma yöntemi pilates yapmak. Vücudun doğru hızlandırılması, (posture) kasların eşit kullanımı ve yapılandırılması temel prensibi ile etkin sonuca ulaşmak için pilates’le birlikte yoga da fayda sağlıyor.

Pilatese başlamasını önerdiğiniz hastanız varsa; hastanıza nerede ve nasıl bir eğitmenle pilates yapacağına karar verirken nelere dikkat etmesi gerektiğini söylüyor musunuz?

Ben direk olarak pilates eğitmeni ile konuşmayı ve kişiyi beraber değerlendirmeyi tercih ediyorum. Bu hem hastanın daha doğru tedaviyi almasında hem de bir takım olarak onun sağlığını düşündüğümüz hissettirmek adına daha doğru bir yaklaşım.

Hamilelik döneminde de omurganın yapısında değişiklikler oluyor bildiğim kadarıyla. Bu dönemde omurga sağlığını korumak için neler yapmalı?

Bu dönem çok hassas bir dönem ve mutlaka yakın takipte özellikle ele alınması gerekli bir durum. Hormonal olarak tamamen değişmiş bir beden ve eğitmenin ve hekimin yakın temas içerisinde olması gerekiyor.

Hangi ağrı seviyesinde size gelmeliyiz? Yani örneğin “omzum çok ağrıyor” ifadesi herkes için farklı acı seviyesini ifade eder. Ciddi bir durum olup olmadığını nereden anlayacağız?

Ağrı normal bir şey değildir ve normal zamanda olmaması gerekir. Bazen çok fazla olmayan ağrılar bile önemli hastalıkların habercisi olabilir. Bu yüzden ağrı varlığında mutlaka bir hekim değerlendirmesi öncelikle gerekir sonrasında zaten doğru yönlendirmeler yapıldığında kişinin ağrıdan kurtulması oldukça hızlı olacaktır.

Bahar geldi, yaz da geliyor. Zayıflamaya karar veren çok. Zayıflamak için spora başlamak isteyenlere var mı öneriniz?

Birkaç ay egzersiz yapmayarak vücudu ısındırmadan, birden bire spora başlamak; ağır tempolu ve omurgaya yüklenecek şekilde, yanlış seçilmiş sporlar yapmak; bel ve boyun fıtıklarını tetikliyor. Omurgaya binen yük miktarını artıran sporlardan ise özellikle kaçınmak gerekiyor. Aşırı derecede fiziksel güç harcama, bel zorlanmasına ve omurgaya yük binmesine sebep oluyor. Sinirlerin omurgadan tüm vücuda yayılması sebebiyle beli zorlamak, sırt dışındaki bölgelerde de ağrıya zemin hazırlıyor. Ani değişen kilo da vücutta fıtığa sebep olabiliyor.

“Omurganıza yüklenmeyin” dediğiniz birçok haber okudum hakkınızda. Sadece spor yaparken değil, günlük hayatımızda da omurgamız için alabileceğimiz bazı önlemler var. Onlardan bahsedebilir misiniz?  

Ani hareketler, yanlış duruş-oturuş-yatma-eğilme pozisyonları, vücut sağlığına uygun olmayan mobilyaların yanı sıra ofis ortamında aynı pozisyonda uzun süre hareketsiz kalmak, omurga sağlığı için tehdit oluşturur. Özellikle masa başı iş yapılıyorsa, fıtıktan kamburluğa, omurga eğriliğinden boyunda kas kısalmasına kadar pek çok rahatsızlığa maruz kalma riski artıyor. Çalışan insanlar gün içerisinde uzun saatler boyunca masa başında oturduğu için sandalyelerinde mutlaka bel desteği bulundurmalıdır. Masa ve sandalyenin pozisyonu ve bilgisayarın konumu duruş bozukluğuna neden olmayacak şekilde ayarlanmalıdır. Yüz üstü yatmak, kolu yastık altına alarak kolun üstüne yatmak yerine sırt üstü yatmayı alışkanlık haline getirmek gerekir. Vücut sağlığı açısından en önemli bölge sırt, omurlar ve bel bölgesidir. Bu sebeple bu bölgeleri destekleyici, omurga doğal eğriliklerini koruyan, vücuttaki eğriliklerin artma ve azalmasına yol açmayan, uygun bir yatakta yatmak idealdir. Aksi takdirde bel ve sırt ağrılarıyla, halsiz ve yorgun kalkar; uzun vadede ciddi sağlık problemleri yaşayabilirsiniz.

Çocuklarımızın omurga sağlığını korumak için biz anne babaların yapabileceği neler var?

Okul döneminde çocukların çantalarını çok doldurmamak gerekiyor. Çocukları takip etmek doğru oturup oturmadığını izlemek gerekiyor. Bilgisayarla haşır neşir olan çocukların özellikle ergonomik sandalyede oturması mümkünse bilgisayar başında çok fazla vakit geçirmemeli. Ebeveynlerin çocuklarının gelişen beden yapılarını yakın takip etmeleri ve şüphelendikleri en küçük noktada mutlaka profesyonel yardım almaları gerekir.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s